ทางรอดเคเบิ้ล-ดาวเทียม
หลัง ‘ทีวีดิจิตอล’ เกิด
1 ปีของธุรกิจทีวีดิจิตอลซึ่งครบรอบไปเมื่อวันที่ 1 เมษายนที่ผ่านมาทั้งหมด 24 ช่อง 17 บริษัทที่ลงทุนในธุรกิจนี้ต่างระดมทุน ระดมสมองอย่างเต็มร้อย เพื่อที่จะเข็นช่องที่ประมูลมาให้เติบโตอย่างสมบูรณ์ 1 ปีที่ผ่านไป พอจะมองออกว่ามีใครบ้างที่จะรุ่งหรือรอด จากวิกฤติที่ไม่เป็นดังคาดนี้
“ทีวีดิจิตอล” ถ้ามองให้ลึกในความจริงแล้ว ไม่ว่าช่องใดๆ ก็ตามอย่าหวังมากว่าจะ “รุ่ง” เลย ขอแค่ให้เอาตัวรอดให้ผ่านพ้นในปีหรือ 2 ปีข้างหน้าก่อน เพราะที่เห็นอยู่ล้วนเป็นภาพลวงตาทั้งสิ้น เป็นม้าตีนต้นที่ยังไม่กำหนดทิศทางตัวเอง อย่าลืมว่า ทีวีดิจิตอลคือฟรีทีวี-ไม่ใช่เคเบิ้ลทีวี คอนเทนต์หรือเนื้อหาต้องฉีกแนวออกไป ดังนั้นในเวลา 1 ปี หรือ 2 ปี ไม่มีทางที่ทีวีดิจิตอลจะกำหนดทิศทางที่ตัวเองเป็นให้เป็นคอนเซ็ปท์สถานีได้… ปีหน้าหรือปีต่อไป อย่างไรหลายๆ สถานีจะไม่เป็นอย่างที่เห็นในวันนี้แน่นอน
วันนี้อยากพูดถึงเคเบิ้ลทีวี หรือทีวีดาว เทียมว่า หลังจากที่ดิจิตอลทีวีเกิดมาแล้วทีวีดาวเทียมหลายๆ ช่อง ก็ปิดตัวเองไป แต่หลายๆ ช่องก็กลับมาบุกเคเบิ้ลช่องใหม่อีกและก็ทำได้ดี สามารถสร้างรายได้ให้กับตัวเองเป็นอย่างดี มันแสดงให้เห็นว่าเคเบิ้ลทีวีนั้นยัง ไม่ตาย
ใช่แล้วเคเบิ้ลทีวียังไม่ตายเพราะว่า 90% ของผู้ชมดิจิตอลทีวี ซึ่งดูผ่านจานดาวเทียมที่เคยดูปกติ กสทช.แจกกล่อง พวกเขาก็ไม่ได้เอาไปแลกกล่อง เพราะแลกแล้วจะดูได้แค่ทีวีดิจิตอล 24 ช่อง แต่ถ้าเป็นจานเดิมสามารถดูช่องดาวเทียมได้นับ 100 ช่อง จะเปลี่ยนทำไม…นี่คือหนทางที่ทำให้เคเบิ้ลดาวเทียม-ยังไม่ตาย
ไม่ตายก็จริง ทีวีดาวเทียม ต้องสร้างความแตกต่างกับทีวีดิจิตอลที่มีอยู่…หากทีวีดาวเทียมคิดว่าตัวเองเป็นฟรีทีวี สร้างรายการ-สร้างคอนเทนต์แนววาไรตี้แข่งกับทีวีดิจิตอล ให้นับถอยหลังรอวันตายได้เลย เพราะทำให้ตายก็สู้ฟรีทีวีเขาไม่ได้แน่ “ทางรอด” ของเคเบิ้ล-ดาวเทียม ที่จะเกิดขึ้นได้ในยุคหลังทีวีดิจิตอลเกิด ต้องเดินแบบที่อเมริกาเป็น
เคเบิ้ลทีวีหรือทีวีดาวเทียม ที่อเมริกาเจริญรุ่งเรืองสามารถแข่งกับทีวีดิจิตอลได้ อยู่ได้อย่างแข็งแรงเพราะอะไร ยกตัวอย่างเช่น
CNN สถานีข่าว 24 ชั่วโมง เป็นการเจาะกลุ่มคือทีมข่าวที่เก่งแล้วขายออกไปทั่วโลก กลายเป็นสถานีข่าวอันดับโลก ซึ่ง CNN นำแนวคิดมาจาก BCC ของอังกฤษ และ NHK ของญี่ปุ่น ซึ่งเป็นฟรีทีวีและทีวีดิจิตอล แต่เคเบิ้ล CNN ทำไม่กี่ปีก็เป็นสถานีข่าวอันดับ 1 ของโลก ในปัจจุบันแซง BCC ของอังกฤษและ NHK ของญี่ปุ่น เป็นเคเบิ้ลทีวี ถ้าไม่มีความแตกต่างจะไม่สามารถอยู่ในธุรกิจได้ และ “ความแตกต่าง” นั้นต้องชัดเจนและเป็นที่ยอมรับ จากวันเริ่มต้นที่แค่ส่งสัญญาณในเขตเล็กๆ ของลอสแองเจลิส กลายเป็นขายทั่วเมือง ทั้งรัฐแคลิฟอร์เนีย จนกลายเป็นขยายทั่วประเทศสหรัฐอเมริกาและขยายทั่วโลกในปัจจุบัน
MTV. สถานีเพลง 24 ชั่วโมง ในเอเชียก็มี Channel V ฯลฯ เหล่านี้เป็นต้น ทำให้มองเห็นว่าธุรกิจเคเบิ้ลทีวี ถ้าเดินตามฟรีทีวีไม่มีทางเกิดได้ Content แข็งแรงไม่สู้เขา เงินลงทุนก็น้อยกว่าเขา เมื่อออกอากาศในแพตฟอร์มเดียวกัน โอกาสที่คนจะเลือกดูเคเบิ้ลทีวีน้อยมาก เคเบิ้ลทีวีจะทำวาไรตี้แข่งกับทีวีดิจิตอล ไม่มีทางเป็นไปได้ ถ้าใครอยู่ได้ก็อยู่เพื่อรอวันตายเท่านั้น- เหล่านี้เป็นต้น
ในวันที่ทีวีดิจิตอลเกิดเต็มรูปแบบตั้งแต่เดือนเมษายน 2557 เป็นต้นมา สถานการณ์ทีวีดาวเทียมหรือเคเบิ้ลปิดตัวลงมากกว่า 50% เพราะไม่สามารถเรียกเรทติ้งได้ ลูกค้าที่เคยลงโฆษณาก็ถอยห่างหมด “ระบบการขาย Air Time” ซึ่งเคเบิ้ลนิยมทำกัน ลูกค้าเหล่านี้ก็วิ่งไปซื้อเวลาจากทีวีดิจิตอลแทน เพราะลูกค้าเชื่อว่า คนดูทีวีดิจิตอลมากกว่าเคเบิ้ลทีวี
ผมกำลังบอกว่าธุรกิจเคเบิ้ลทีวีหลายๆ เจ้าที่ไปได้บ้างไม่ได้บ้างเพราะหลงทางและเข้าใจผิดคิดว่าตัวเองเป็นฟรีทีวี ไม่หาจุดขายให้กับตัวเองเพื่อสร้างความแตกต่าง อย่างประธานเจ้าหน้าที่บริหาร CNN กล่าวไว้ ท่องให้ขึ้นใจเลยว่า
ธุรกิจเคเบิ้ลทีวี ยังไม่ตายไปจากจานดาวเทียม ตราบใดที่ยังมีบริษัทโครงข่ายอย่าง True Vision, Psi, IPM, CTH, Big4 หรือเคเบิ้ลท้องถิ่นอีกหลายเจ้า เพราะทีวีดาวเทียมทั้งหมดก็ดูผ่านจอเดียวกันกับทีวีดิจิตอล แล้วถามตัวเองว่า “คุณสร้างความแตกต่าง” ให้กับสถานีคุณหรือยัง
เคเบิ้ลทีวีที่จะอยู่รอดคือ ต้องสร้างจุดขายให้กับตัวเองให้ได้ สร้างแบบที่ฟรีทีวีทำไม่ได้ สร้างคอนเซ็ปท์เดียวทั้งสถานี ข่าวก็ข่าวทั้งวันทั้งคืน อย่าง CNN กอล์ฟก็กอล์ฟทั้งคืน อย่าง Golf Channel อย่างที่กล่าวแล้วข้างต้น อย่ากลัวว่าจะไม่มีคนดู ขอแค่เป็นสถานีทางเลือก เคเบิ้ลยังเติบโตได้อยู่ ไม่เช่นนั้นคุณจะไม่เห็นช่อง Discovery (สารคดีทั้งวัน) FTV.-แฟชั่นทีวี (แฟชั่นทั้งวัน) MTV.(เพลงทั้งวัน) ESPN. (กีฬาทั้งวัน)
ทีวีดิจิตอลอย่าประมาทเคเบิ้ล ตราบใดที่ประชาชนดูดิจิตอลผ่านกล่องเคเบิ้ล-ดาวเทียม มันหมายความว่า คุณไม่ได้แตกต่างจากเคเบิ้ลทีวีที่เคยดูในจาน 5-6 ร้อยช่องอาจเหลืออยู่ 2-3 ร้อยช่อง ไม่ใช่ดาวเทียมขายของอย่างที่เคยเป็นแล้ว
เคเบิ้ลทีวีอยากเติบโต ต้องหาจุดขายของตัวเองให้เกิดให้ได้ ทำในแบบที่ฟรีทีวีทำอย่างเราไม่ได้ ดังตัวอย่างสถานีที่เอ่ยให้ทราบข้างต้นเช่นกัน ทีวีดิจิตอลถ้ามองข้ามทีวีดาวเทียมไป อาจจะช้ำใจได้ เพราะลงทุนมากกว่า ค่าใช้จ่ายมากกว่า ค่าโฆษณาไม่เข้า…ก็ยุ่งเหมือนกัน…จะบอกให้
Tony Aigner
by TVPOOL ONLINE
